Putnički saobraćaj bilježi pad prvi put od post-COVID oporavka

Evropsko udruženje aerodroma ACI EUROPE danas je objavilo izvještaj o saobraćaju za april 2026. godine, koji pokazuje da je putnički saobraćaj na evropskim aerodromima smanjen za –0,7% u odnosu na isti mjesec prošle godine.

Ovaj pad, iako blag, predstavlja značajnu prekretnicu: prvi godišnji pad putničkog saobraćaja od početka oporavka evropskog aviosaobraćaja nakon pandemije COVID19 u aprilu 2021. godine.

Rezultati za april odražavaju kombinaciju faktora, uključujući sukob na Bliskom istoku koji je prvenstveno uticao na neEU+ tržišta, djelimično pomjeranje uskrsnih praznika na mart ove godine, kao i industrijske akcije koje su značajno pogodile njemačko tržište.

EU+ tržište i dalje raste, uz sve veće razlike među regionima

Dok je putnički saobraćaj na neEU+ tržištima opao za –7,6%, EU+ tržište nastavilo je rasti, sa povećanjem od +0,6%, dok su aerodromi unutar EU zabilježili rast od +1,4%.

Na neEU+ tržištima, aerodromi u Izraelu (–73,4%) pretrpjeli su značajne gubitke, dok su aerodromi u Turskoj također zabilježili pad (–5,1%), kao i oni u Gruziji (–16,3%) i Azerbejdžanu (–12,9%), što odražava njihovu izloženost situaciji na Bliskom istoku.

Istovremeno, manja tržišta zapadno od neEU+ područja nastavila su bilježiti snažan rast: Sjeverna Makedonija (+30,6%), Albanija (+25,3%) i Moldavija (+24,6%).

Među najvećim EU+ tržištima, aerodromi u Španiji (+3,7%) i Italiji (+2,2%) ostvarili su najbolje rezultate, dok su Njemačka (–8,5%), Ujedinjeno Kraljevstvo (–2,1%) i Francuska (–0,9%) zabilježile pad.

Najbolje rezultate unutar EU+ ostvarili su aerodromi u Slovačkoj (+125,2%), Sloveniji (+14,6%), Estoniji (+12,1%), Malti (+13,5%) i Poljskoj (+8,3%).

Na drugom kraju ljestvice, najveći pad zabilježili su Kipar (–16,1%) i Island (–11,7%), a zatim Austrija (–7,4%) i Švicarska (–6,1%).

Generalni direktor ACI EUROPE, Olivier Jankovec, izjavio je: „April predstavlja jasnu prekretnicu za evropski aviosaobraćaj. Iako smo već svjedočili normalizaciji rasta putničkog saobraćaja nakon snažnog postpandemijskog oporavka, geopolitička nestabilnost – posebno sukob na Bliskom istoku – dodatno usporava rast i otkriva značajne razlike u rezultatima među tržištima. Ohrabrujuće je da potražnja ostaje snažna, kapaciteti aviokompanija nisu značajno smanjeni, a bojazni od nestašice goriva su ublažene.“

„Međutim, naša najveća trenutna zabrinutost odnosi se na ozbiljne poremećaje i poteškoće za putnike uzrokovane procedurama granične kontrole povezanim s Schengen sistemom ulaska/izlaska. Ukoliko nadležnim tijelima ne bude omogućena veća fleksibilnost, uključujući i potpuno obustavljanje sistema kada je operativno potrebno, poremećaji će se dodatno intenzivirati. Za mnoge aerodrome i aviokompanije situacija bi mogla postati neodrživa. Zabrinjava činjenica da na nivou EU izostaje adekvatna reakcija, uprkos značajnoj šteti po reputaciju Evrope kao otvorene i efikasne destinacije.“

Španski i nizozemski hubovi najotporniji

Među najvećim aerodromima, Barcelona (+4,1%), Madrid (+3,3%) i AmsterdamSchiphol (+2,7%) jedini su zabilježili rast u aprilu.

Minhen (–16,4%) i Frankfurt (–11%) zabilježili su najveći pad, uglavnom zbog čak sedam dana industrijskih akcija tokom mjeseca.

Pad saobraćaja zabilježen je i na aerodromima u Istanbulu, kao i u Londonu (Gatwick i Heathrow), dok su Rim i Pariz imali gotovo nepromijenjene rezultate.

Srednji i mali aerodromi u prednosti

Najveći i veliki aerodromi bili su najviše pogođeni padom, dok su srednji (+2,1%) i mali aerodromi (+5,5%) zabilježili rast, zahvaljujući fokusiranosti na evropske rute i činjenici da niskobudžetni prevoznici nisu smanjivali kapacitete.

Ipak, mali aerodromi i dalje zaostaju u odnosu na 2019. godinu (–27,7%), što ukazuje na dugoročne izazove održivosti poslovanja.

Teretni saobraćaj i operacije

Teretni saobraćaj na evropskim aerodromima smanjen je za –5,3% u aprilu, dok je broj avionskih operacija zabilježio blagi pad od –0,8%.

Podaci po kategorijama aerodroma

Aerodromi su u prosjeku zabilježili sljedeće promjene:

· Veliki (preko 40 miliona putnika): –3,5%

· Mega (25–40 miliona): –1%

· Veliki (10–25 miliona): +0,1%

· Srednji (1–10 miliona): +2,1%

· Mali (ispod 1 miliona): +5,5%

Najveći rast u odnosu na april 2025. zabilježili su aerodromi u Barceloni, Madridu, Malagi, Tirani, Bratislavi i drugim.

ACI EUROPE izvještaji obuhvataju sve vrste putničkih letova (linijski, lowcost, charter i dr.) i pokrivaju više od 450 aerodroma, odnosno preko 95% evropskog aviosaobraćaja.